Infrastructuur

Rapport – impact zelfrijdende auto op Nederlands wegennet

impact-zelfrijdende-auto-wegennet-rapport
Mark Boekraad
Geschreven door Mark Boekraad

De zelfrijdende auto en autonome voertuigen zijn al lang geen toekomstmuziek meer. De voorspelling is dat we vanaf 2020 zelfrijdende voertuigen op de openbare weg zullen zien. Nieuwe auto’s worden steeds innovatiever en veiliger (denk aan alle rij-assistenten als de autopilot, adaptive cruise control en lane-keeping-assistance). Reden voor de Rijkswaterstaat en kennisinstituut Crow onderzoek te doen naar de implicaties van de zelfrijdende auto op het ontwerp van onze wegen en verkeersborden. Want is Nederland wel klaar voor de komst van de zelfrijdende auto?

Het onderzoek is in november 2016 afgerond en de conclusie is dat we de komende jaren nog geen grote aanpassingen kunnen verwachten. Pas vanaf 2050 is de voorspelling van de onderzoekers zal het beeld van onze wegen grote aanpassingen laten zien. Denk daarbij aan rijstroken die smaller zijn, geen middenberm en -vangrail meer op snelwegen. De komende jaren wordt er door Rijkswaterstaat wel al geëxperimenteerd met innovatieve technieken, bijvoorbeeld met slimme stoplichten.

impact-zelfrijdende-auto-wegennet-rapport

Zijn onze wegen klaar voor de zelfrijdende auto?

Het onderzoek is een eerste verkenning naar aanleiding van een bijeenkomst met een aantal experts op diverse vakgebieden. In het rapport is de gehele lijst van experts in te zien. De bijeenkomst heeft met name een groot aantal vragen opgeleverd en een formulering van verkeerssituaties waarbij de komst van zelfrijdende auto’s gevolgen kan hebben. Een samenvatting van die vragen en verkeerssituaties vind je hieronder. Er worden veel vaktermen en jargon gebruikt, de meeste betekenissen hebben we voor je opgezocht.

Het volledig rapport over de implicaties en gevolgen van de zelfrijdende auto op ons wegennet is hier te downloaden.

Opsomming vragen

  • Zijn er ontwerpelementen op wegvakken waar ZRA’s niet goed mee om kunnen gaan? Zoals tapers, markering bij in- en uitvoegers op spitsstroken?
  • Zullen er verschillende snelheidslimieten nodig zijn voor verschillende ZRA’s?
  • Hoe dient in het wegontwerp omgegaan te worden met een eventuele differentiatie in snelheidslimieten tussen verschillende ZRA typen?
  • Zijn er veranderingen nodig in de lengte van in- en uitvoegstroken en weefvakken? In welke richting en binnen welke marges?
  • Hoe kunnen boogstralen en verkanting aangepast worden? Binnen welke marges?

Dwarsprofiel:

  • Voor welke onderdelen in het dwarsprofiel is een aanpassing van de afmetingen en specificaties nodig en mogelijk (breedte van totale verharding, rijstrook, redresseerstrook)?
  • Welke eisen moeten er worden gesteld aan de begrenzing van rijstroken en markering?
  • Welke eisen moeten er worden gesteld aan de obstakelvrije zone en afschermings- en geleidingsvoorzieningen?

Kruispunten en rotondes:

  • Hoe kan de inrichting van het kruisingsvlak worden aangepast?
  • Hoe ziet een optimale rotonde eruit?

aanpassing-snelwegen-zelfrijdende-autobron

Overzicht verkeerssituaties door komst van autonoom rijdende auto’s

  • Bij ZRA’s zullen de snelheidsverschillen tussen voertuigen minder worden. Maar er zullen wel verschillende voertuigklassen blijven, met verschillende massa’s en andere kenmerken. Verschillen in snelheidslimieten tussen deze klassen zullen er ook zijn. Welke voertuigklassen zijn er? Welke snelheidslimieten hebben die? Gaan alle ZRA voertuigen met dezelfde snelheid rijden? Er blijft waarschijnlijk een onderscheid in snelheid tussen personenauto en vrachtauto.
  • Als je in een ZRA passagier bent, wat is dan belang van sneller rijden? Is reistijd dan nog verloren tijd? Optimaliseren naar verkeersveiligheid, brandstofverbruik, uitstoot CO2?
  • De vluchtstrook heeft veel verschillende functies: naast veiligheid ook onderhoud en incidentmanagement. De vraag is welke functies bij de zelfrijdende auto nog steeds van toepassing zijn en of deze op een andere manier ook ingevuld kunnen worden?
  • Hoe zit het met vergevingsgezindheid in het wegontwerp bij 100% ZRA’s? Voorbeeld: de constructie/lengte van een invoeger op de snelweg kan anders bij ZRA’s omdat het invoegen een voorgeprogrammeerde manoeuvre is. Daarmee zou je dus voorbij het einde van de invoeger geen voorziening (extra doorrijdruimte) hoeven in te bouwen.
  • Welke opties ontstaan er om links uit te voegen (en in te voegen) en welke consequenties heeft dit voor het wegontwerp?
  • Zal de lengte van in- en uitvoegstroken en weefvakken toenemen in de gemengd verkeer situatie om complexe overgangen te faciliteren?
  • Hoe lang duurt automatisch afwikkelen van in- en uitvoegen. Bij welke snelheden gaat dat optimaal. Wat betekent dit voor de lengte van de in- en uitvoegstroken. Wat is het effect van voertuig-voertuig communicatie hierop.
  • Wat zijn goede comforteisen voor de ZRA? Boven welke (laterale en longitudinale) acceleraties geven passagiers aan het (mee)rijden niet meer comfortabel te vinden, of voelen ze zich niet goed? Dit speelt bijvoorbeeld m.b.t. verkanting en boogstralen, maar ook de snelheid waarmee voertuig optrekken op invoegstroken en afremmen op uitvoegstroken.
  • Wat is de veiligheidsmarge van ZRA in relatie tot rijstrookbreedte?
  • Kunnen bij rijbanen met meer dan 2 rijstroken, de linkerrijstroken op SW’s versmald worden? (De twee rechterrijstroken blijven op de huidige breedte i.v.m. aanwezigheid vrachtverkeer.)
  • Bij het onderscheid tussen personen- en vrachtauto’s: blijven die door elkaar rijden, of rijden die bij voorkeur op eigen rijstroken? Hoe onderscheiden die rijstroken zich dan van elkaar?
  • Wat zou er aan de markeringen verbeterd kunnen worden om de lane keeping systemen te verbeteren? Hoe kunnen we het contrast tussen asfalt en markering vergroten? Is een andere kleur dan wit bijvoorbeeld handig? Welke kleur van markering is het beste voor detectie?
  • Hoe kan de markering zodanig geüniformeerd worden dat ZRA’s er (bijna) overal mee uit de voeten kunnen? Of ís digitale informatie gewenst over afwijkende markeringen die aan nabije voertuigen wordt aangeboden? Hoe zou dat in zijn werk gaan?

En natuurlijk zijn er nog veel meer vragen en verkeerssituaties te bedenken. Het rapport is dan ook iet volledig. Benieuwd welke vragen jij allemaal hebt, laat het weten.

Over de Auteur

Mark Boekraad

Mark Boekraad

Mijn naam is Mark en als autofanaat ben ik zeer geinteresseerd in de revolutie van de zelfrijdende auto. De zelfrijdende auto zal langzaam ingeburgerd gaan worden, maar dat zal zeker nog jaren duren. Ik lees nu al veel over dit onderwerp op binnen- en buitenlandse media. En zal dat de komende jaren blijven doen. Als je nog tips hebt of links naar interessante sites, dan hoor ik dat graag! Want samen kunnen we iedereen laten genieten van de opkomst van de zelfrijdende auto.

WIL JE NET ALS DUIZENDEN ANDEREN OOK NIETS MISSEN?

Wil je ook niets missen van alle ontwikkelingen op het gebied van zelfrijdende auto's? No worries, we mailen je alleen als er echt interessant nieuws is. En uitschrijven is in 1 klik gedaan.
Naam
Emailadres
Secure and Spam free...