Algemeen Wetgeving

Wie houdt zich in Nederland bezig met de zelfrijdende auto?

zelfrijdende-auto-nederland
Mark Boekraad
Geschreven door Mark Boekraad

De zelfrijdende auto is een onderwerp dat steeds vaker in het nieuws is. Testen op de openbare weg, platooning van zelfrijdende vrachtauto’s, ongelukken met autopilots. Maar wat is eigenlijk de stand van zaken in Nederland op het gebied van autonoom rijden? Wie is er echt met dit onderwerp bezig, welke bedrijven zijn de trekkers op het gebied van autonoom rijden? Hebben de fabrikanten, de automerken, bijvoorbeeld een rol van betekenis in Nederland?

zelfrijdende-auto-nederland

bron foto

Wat mij persoonlijk opvalt is dat er met name vanuit de techniek en vanuit de overheid wordt gesproken, gedacht en vergaderd. De impact van de zelfrijdende auto op ons dagelijks leven wordt onderbelicht. Het is dan ook echt mijn ambitie om met zelfrijdendeauto.com de gevolgen van de zelfrijdende auto in kaart te brengen en de ontwikkeling en de impact daarvan voor de consument in zijn of haar dagelijks leven.

Onlangs kwam ik een verslag tegen van de Kennisagenda Automatisch Rijden. Het doel van een kennisagenda is om te bepalen welke kennis ontwikkeld moet worden op basis van inzicht in de benodigde en beschikbare kennis van automatisch rijden. Met als uiteindelijk doel het binnen 2 jaar mogelijk maken van grootschalig testen op de openbare weg (de ambitie van minister Schultz) Een groep van 125 experts, uit bedrijfsleven en overheden, hebben een dag lang een brainstorm gehad op verschillende thema’s die relevant zijn op het gebied van zelfrijdende vervoer (automatisch rijden). Hieronder volgen de belangrijkste punten uit die kennissessie. Onderaan dit artikel is ook het gehele verslag te downloaden.

5 kennisdomeinen automatisch rijden

De kennis rond de opkomst en introductie van automatisch rijden is een breed begrip.  Om  dat  onderwerp  ‘behapbaar’  en  de  ontwikkeling  van  kennis  ‘regisseerbaar’  te  maken, (voor wie is dan gelijk mijn vraag?) onderscheiden we (in samenhang met internationale onderzoek agenda’s)  de  volgende  vijf  kennisdomeinen (dit zijn de gebieden waarop verwacht wordt dat veel nieuwe kennisontwikkeling nodig zal zijn, bij de introductie van automatisch rijden is ook andere kennis een voorwaarde bv over communicatie en verandermanagement, deze laten we hier buiten beschouwing, ze vallen onder de reguliere aandacht voor kennis).

testen zelfrijdende auto openbare weg

De vijf kennisdomeinen voor automatisch rijden zijn:

  1. Legal
  2. Technical
  3. Impact
  4. Human Factors
  5. Deployment

Niet alle benodigde of beschikbare kennis past exact bij een van deze vijf kennisdomeinen, dat is ook niet noodzakelijk. De vijf gebieden bieden genoeg herkenning en structuur om de benodigde disciplines en kennis te ordenen. De opslag van data is bijvoorbeeld technisch van aard maar ook juridisch van belang als het gaat over het onderzoek van gegevens naar de oorzaak/schuld van een ongeval.

Totstandkoming kennisagenda

De werkgroep “Zelfrijdende  Auto” (in opdracht van de stuurgroep DGB) heeft onder leiding van Florien van der Windt de verantwoordelijkheid voor kennis belegd bij Tom Alkim (RWS-WVL). Vanuit de visie dat kennis zich in netwerken van mensen bevindt, zijn voor deze kennisagenda verschillende netwerken samengebracht voor een werkbijeenkomst bij Connekt. Ter voorbereiding op de bijeenkomst is voor elk kennisdomein een inleider (ervaren specialist) gezocht. Deze heeft met een facilitator een eerste inventarisatie van de beschikbare kennis gemaakt en de ‘state of the art’ in een presentatie vastgelegd. Voor de inventarisatie is gebruik gemaakt van stukken van de inleiders en van een collectie documenten die de afgelopen twee jaar is opgebouwd.

De kennisagenda is inhoudelijk tot stand gekomen door:

  1. Het verzamelen van stukken over automatisch rijden uit binnen en buitenland.
  2. Het opstellen van ‘state-of-the art’ presentaties door een specialist op elk kennisdomein.
  3. Het organiseren van een werkbijeenkomst bij Connekt. Per kennisdomein hebben circa 25 deelnemers van overheden, bedrijfsleven en kennisinstellingen de state-of the-art besproken en kennisvragen geformuleerd om te bepalen wat we nog moeten weten, op de korte en langere termijn.
  4. Verslaglegging door de facilitators en Joop Veenis.

In de kennissessie worden achtereenvolgens de volgende kennisdomeinen behandeld: Legal, Technical, Impact, Human Factors en Deployment. Daarin komen onder andere de volgende onderwerpen aan bod:

  • Legal
    • Juridische aspecten
    • Aansprakelijkheid / verzekering
    • Privacy
    • Toelatingseisen
  • Technical
    • Architectuur
    • Standaarden
    • (Cyber)Security
    • Data
  • Impact
    • Infrastructuur
    • Digitale infrastructuur
    • Verkeersafwikkeling
    • Veiligheid
  • Human Factors
  • Deployment
    • Toekomstverkenningen en transitiepaden
    • Business modellen
    • Samenwerking

Het uiteindelijk doel van de sessie (en vervolgsessies) is het mogelijk maken van grootschalig testen op de openbare weg in Nederland. De ambitie van minister Schultz.

Als ik het verslag lees dan zijn er die dag heel veel vragen op papier gezet. Hele terechte vragen en waarschijnlijk ook geen uitputtend lijstje. Hieronder een samenvatting van alle gestelde en verzamelde vragen. Grote vraag is natuurlijk wie er antwoord gaat geven op deze vragen en wie er nu echt verantwoordelijk is. Wie gaat er bijvoorbeeld uiteindelijk voor zorgen dat verzekeraars hun polissen gaan aanpassen om zelfrijdende vervoer en aansprakelijkheid af te dekken? Wie zorgt ervoor dat de verkeersregels aangepast gaan worden? En wie gaat eigenlijk de zelfrijdende auto’s leveren? Komt dat voort uit een aanbesteding door de overheid? Zoals we die kennen bij de aanschaf van politievoertuigen?

zelfrijdende auto Mercedes Amsterdam

Vragen op het gebied van Legal (juridische kwesties)

Verkeersrechtelijk:

  • Waar ligt prioriteit? Nationaal legal framework of internationaal?
  • Zijn er juridisch gezien verschillende situaties: wanneer is het automatisch voertuig verantwoordelijk en wanneer de bestuurder?
  • Uiteindelijk is 90% internationale wetgeving, maar wat doen we in de tussentijd?
  • Wat moet er in de internationale wetgeving worden aangepast?
  • Moeten verkeersregels worden aangepast, en zo ja, welke?
  • Welke eisen moeten permanent worden aangepast na de ontheffingsfase?
  • Bij wetgeving en toelating focussen op level 3, met een voorbereiding op level 5 automation.

Aansprakelijkheid:

  • Hoe zit het met de aansprakelijkheid van de “volgauto’s” in een “platoon” (ook over de grens)?
  • Is er een onderscheid in risico en aansprakelijkheid tussen automatische voertuigen en ‘domme’ voertuigen in mixed traffic?
  • Wat is/wordt de rol van producenten bij de aansprakelijkheid van de zelfrijdende auto’s?
  • Wie is er aansprakelijk voor cyberrisico’s?
  • Dient ieder zijn eigen schade te verzekeren?
  • Valt de aansprakelijkheid binnen de huidige WAM of wordt dit productaansprakelijkheid?
  • Hoe kunnen we de kennis uit andere domeinen gebruiken (bijvoorbeeld luchtvaart?)

Privacy:

  • Op welke manier dient er met een Event Data Recorder om te worden gegaan? Op het gebied van security en privacy?
  • Dient de privacy van data op EU of UNECE niveau te worden uitgewerkt?
  • Van wie is de data die de auto creëert?
  • Hoe gaan we om met de data die de auto creëert?

Toelatingseisen:

  • Welk veiligheidsniveau wordt van toepassing?
  • Hoe wordt een risicomanagement systeem ontwikkeld?
  • Hoe kunnen we (nieuwe) ITS functionaliteit na verkoop/keuring toelaten?
  • Wat zijn de prestatie maatstaven voor techniek?
  • Hoe wordt de veiligheid van software updates gewaarborgd?
  • Wat zijn de consequenties voor RDW wanneer zij een niet veilig voertuig toelaten?
  • Hoe dient de typegoedkeuring te veranderen om de veiligheid te garanderen?

Overig:

  • Wat zijn de gevolgen voor rij- en rusttijden bij bestuurders van volgauto’s in platooning?
  • Kunnen we onderscheid maken tussen een eerste introductie en een grootschalige situatie?

Vragen op het gebied van Technical (technische impact)

Testen:

  • Welke toepassingen (use cases) vinden we de komende 5 jaar het meest relevant en welke enabling technologieën moeten we daarvoor overeenkomen (als PPS constructie uit te voeren)
  • welke klantentoepassingen gaan we starten en welke business case hangt aan deze klantengroep ?
  • Wat is de minimale norm waaraan voertuigen met een hoge autonomie moeten voldoen en hoe test je deze norm ? Hoe zorg je dat betrouwbaarheid aan de norm voldoet ?
  • Hoe zorg je dat testen onafhankelijke autoriteit wordt gecontroleerd?
  • Welke afspraken gaan we maken over de testscope ? (Opbouw in fases/deelprojecten, “platooning, coöperatieve ACC, lane keeping, lateral control, sideway lateral control)
  • Hoe verdelen we het systeem als geheel zo onder in modules/delen dat die afzonderlijk te testen zijn (zoals in vliegtuigen) (2keer)
  • Welke kansen bieden simulaties voor het testen ? Wat is te (beter) te testen met simulaties en wat in de praktijk (ground truth) (alleen de laatste stap naar buiten)
  • Hoe testen we irrationeel menselijk gedrag in simulaties ?

Enabling Technologies:

  • Hoe gaat de wireless communicatie structuur er uit zien ? Wat is daadwerkelijk nodig ?
  • sophisticated situation awareness (sensor fusion etc.) Hoe en wat is haalbaar/nodig?
  • Maak vision primair voor safety. Een nauwkeuriger GPS is nodig, in NL is er bv Netpos of kan super gps dat mogelijk maken. Welke positiebepaling is (voor NL) het best?

Data:

  • Welke eisen stelt het automatisch rijden aan data van overheden; welke entiteiten en attributen met welke actualiteit en nauwkeurigheid, consistentie, beschikbaarheid, volledigheid.. En welke investering is nodig om aan deze eisen te voldoen?
  • subvragen: Is de grootschalige basiskaart (BGT) de basisplaat zoals bij lego voor geautomatiseerd rijden? Wat moet er aan verbouwd worden (bv toetsing op werken met industrie NDS standaard)
  • Harmonisatie geodata requirements
  • Hoe zorg je ervoor dat kaarten voor AD systemen correct en vers zijn?
  • HD maps in relatie tot actuele data van wegbeheerders
  • optimaliseer de verhouding markt-overheid bij geo-data infrastructuur
  • Hoe verzamelen van materiaal en opslag van materiaal mbt ‘forensic digital investigation’?
  • Is een gedeeld onafhankelijk platform voor het leveren van data ‘in advance’ nodig. Welke eisen worden hieraan gesteld?
  • Welke publieke en private partijen willen/moeten data op welk moment van elkaar weten? Hoe komen die bij elkaar?
  • Wat is de juiste verhouding inspanning/output? Veel data zorgt voor hoge nauwkeurigheid, maar vraagt veel. Met minder data kan ook al veel. Wat zijn marginale kosten/opbrengsten?

Architectuur:

  • Monitoring samenspel wegkant-auto-centrale verkeersmanagementsystemen t.b.v. ‘digital investigation’
  • Hoe gaan de wegkantsystemen er uit zien ? En wie wordt de eigenaar?
  • Hoe borgen we voor de veiligheid (by design) de segregatie in de architectuur ?
  • Hoe zorgen voor een open-ended architectuur/data-standaarden om toekomstige ontwikkelingen mogelijk te maken en niet te remmen ?

Standaarden:

  • Hoe zorgen we ervoor dat kansrijke initiatieven hun weg vinden naar internationale standaardisatie, zodat de markt wordt gemotiveerd om met oplossingen te komen
  • wat is de rol van de overheid bij standaardisatie in het autonome gedeelte van de voertuigen (data en communicatie tbv safety en security)

(Cyber)Security:

  • Waar liggen de risico’s ? (inbraak en misbruik gegevens voorkomen, hoe zorgen dat NL niet stilvalt bij falend systeem..)
  • Welke organisatiemodel en verantwoordelijkheid is er voor security?
  • Welke kant wil de overheid op? Willen ze kunnen ingrijpen, voertuigen stoppen/afremmen, systemen zullen dan veel beter beveiligd moeten worden

Overig:

  • Hoe de consument betrekken bij de doorontwikkeling?
  • Hoe wordt de transitieperiode opgevangen oude versus “connected voertuigen”
  • Hoe organiseren we de samenwerking?
  • subvragen: waar ligt de knip tussen de industrie en de overheid?
  • Hoe kun je samenwerking van verschillende partijen vorm geven
  • Hoe borgen we dat de vragen niet dubbel/anders beantwoorden in zelfrijdende auto en C-ITS?
  • Hoe komen we van praten naar doen?

Vragen op het gebied van Impact

Digitale infrastructuur:

  • Welke digitale infrastructuur is langs de weg nodig (DSRC/Wifi-p). Waar, opschaling, wanneer?
  • Hoe komen we zo efficiënt mogelijk tot een digitale kaart voor ZRA?
  • Hoe houd je kaarten betaalbaar up-to-date?
  • Wie is verantwoordelijk voor het up-to-date zijn van de digitale kaarten?
  • Hoe krijgen alle auto’s dezelfde referentie/local dynamic map?
  • Welke rol speelt de overheid? Leverancier van een betrouwbaar referentiekader?
  • Gaan platooning trucks communiceren met andere voertuigen?
  • Welke impact hebben ZRA’s op datagebruik, telefoonverkeer en gps gebruik?
  • Kwetsbaarheid bij uitvallen locatie signalen en sensor informatie?
  • Wordt historische data steeds belangrijker?
  • Moet de overheid zorgen voor de basis-digitale infrastructuur of laten we dat aan de markt over?
  • Veiligheid/cyber security?

Gebruikers:

  • Wat betekent de ontwikkeling van ZRA voor first/last mile goederenvervoer?
  • Wat is de behoefte van de gebruiker?
  • Wat doen mensen met de extra tijd?
  • Waar ligt de mobiliteitsvraag en wat is de impact hiervan op ZRA? Richten we ons op Shared ZRA?

Infrastructuur:

  • Wat zijn prioriteiten voor infrastructurele verbeteringen op korte termijn in het perspectief van de ontwikkeling richting zelfrijdende voertuigen>
  • Op welk deel van de NL wegen kan al automatisch gereden worden?
  • Wat is het effect van platooning trucks op de draagkracht en levensduur van kunstwerken en wegverhardingen?
  • Wanneer moeten de ontwerprichtlijnen worden aangepast?
  • Hoe kan er gebruik gemaakt worden van de domme infrastructuur, zonder dat slimme infra wordt uitgesloten?
  • Mag je als wegbeheerder ingrijpen in het rijgedrag van de bestuurder?
  • Aanpassingen van de infra nodig voor het mixen van automated en nonautomated?
  • Wegennet categoriseren voor automatisch rijden?
  • Hoe lang accepteren we mixed situaties en waarom stappen we niet over op gescheiden infra voor automated en non-automated?  Wat is de invloed van ZRA’s op benzine en elektriciteit gebruik?
  • Beperkingen en kansen in hoog stedelijke omgeving (parkeren, veiligheid, kwaliteit openbare ruimte, grondwaarde)?

Verkeersafwikkeling:

  • Hoe verandert het fundamentele diagram bij de komst van L2/3/4/5 voertuigen?
  • Wat betekenen platooning trucks voor het beleid ten aanzien van high capacity vehicles? Wat is voor Europa de beste weg naar efficiënter vervoer van goederen over de weg?
  • In stedelijk verkeer: komt een AV wel vooruit, en zo niet: hoe zorgen we er (met infra of verkeerslessen, etc.) ervoor dat AV’s de stad wel doorkomen?
  • Multi-brand platooning
  • Hoe zit de trade-off tussen coöperatief en automation qua systeem en personal optimum en hoe is deze te sturen?
  • Hoe moeten (deels) automatische voertuigen interacteren met fietsers en voetgangers? En hoe moet de infrastructuur dat faciliteren?
  • Hoe moet de infrastructuur in de toekomst verschillende verkeersdeelnemers faciliteren? Moeten fietsers/voetgangers gescheiden worden? Of zijn deze virtueel zichtbaar en kunnen ze mengen?
  • Wat is de impact op andere vervoersmiddelen, zoals OV en vervoer over water?
  • Om te kunnen profiteren van brandstofbesparing zullen vrachtauto’s geconcentreerd op bepaald plekken gaan rijden, wat betekent dit voor de capaciteit van de weg?
  • Korte en lange termijn effecten op verkeersafwikkeling in reguliere situaties en bij incidenten?
  • Hoe ziet het huidige verkeer er uit (bij knelpunten) en hoe gaan automatische voertuigen daar invloed op hebben?

Verkeersveiligheid:

  • Hoe tonen we de veiligheid van het systeem (voertuig + infra) aan, voorafgaand aan ingebruikname
  • Techniek maakt voertuigen veiliger. Hoe kun je veiligheid aantonen als testen op de weg maar een beperkt aandeel metingen betreft?
  • Rol van de veiligheid beleving, voorbeeld luchtvaart
  • Welk aanvaardbaar veiligheidsniveau kiezen we? 
  • Wat nou als de bestuurder als back-up niet werkt, level 3 en 4 gaan er niet komen
  • Wat is het (veiligheid)effect van een systeem bij verschillende penetratiegraden? En hoe reageren (deels) zelfrijdende auto’s en auto’s zonder die systemen op elkaar?
  • Welke eigenschappen dient automatisering te hebben (interne werking en gebruikers interfaces zodat het begrijpelijk is voor de bestuurder wat de beperkingen zijn en de bestuurder het kan overnemen indien nodig (ten behoeve van veiligheid)? Welke regelgeving zou hiervoor ontwikkeld moeten worden?

Vragen op het gebied van Human Factors

Human Machine Interface (HMI):

  • Hoe kunnen we de retail in Nederland betrekken bij info voorzieningen aan de consument?
  • Is het denkbaar dat gebruikers van verschillende voertuigen hun eigen pre-sets in een smartphone zetten en dat die worden overgenomen door het voertuig?
  • Hoeveel tijd kost het de bestuurder weer in de loop te krijgen?
  • Hoeveel tijd heeft een bestuurder nodig om na een stuk automatisch rijden op de snelweg weer volledig in de loop te komen?

Rijvaardigheidseisen:

  • Doelen en gedrag rijopleiding, welke nodig, hoe toetsen?
  • Hoe bereiden we beginnende bestuurders voor op de rij-taak binnen de zich al maar uitbreidende technologische toepassingen in auto’s?
  • Moeten de subsystemen binnen de SAE groepen 1-2-3 al een plaats hebben binnen de rijopleiding en vraagt dat ook niet meer aandacht als je al in het bezit bent van een rijbewijs?
  • Moeten automatische systemen aangemoedigd worden voor weggebruikers met verminderde rijvaardigheid zoals ouderen en gehandicapten?
  • Moet een bestuurder aan bepaalde eisen voldoen voordat hij een systeem mag gebruiken (expertise, teken voor geen oneigenlijk gebruik)?
  • In hoeverre heeft weggebruiker extra ondersteuning nodig (extra eisen rijbewijs, hoe reageren andere weggebruikers)?

Gebruikersgedrag:

  • Hoe weet een voetganger/fietser dat een voertuig gaat stoppen, e.g. hoe weet een voertuig dat een voetganger of fietser wil oversteken?
  • Aan welke gedragscriteria moeten we de pilots blootstellen om te kunnen zeggen: dit is veilig genoeg voor test op de weg? Hoe kunnen we er voor zorgen dat level 2 alleen voor testen wordt gebruikt?
  • Aantonen/voorspellen veiligheid en de rol van gedrag en HMI hiervan?
  • Welke beperkingen leg je op aan niet geautomatiseerde gebruikers?
  • In de stad: hoe moet voertuig zich gedragen zodat het lijkt alsof de mens stuurt (voorspelbaar dus veiliger)?
  • Uitsplitsen van human failure naar verschillende situaties
  • Hoe kun je bepalen of de “verschillende” verkeersdeelnemers elkaar nog begrijpen, hoe meet je dit en hoe bepaal je de verkeersveiligheidssituatie?
  • Op welke manier los je het probleem op dat bij toenemende automatisering de mens minder aandacht nodig heeft voor zijn rij-taak waardoor de reactietijd in noodsituaties toeneemt?
  • Wat doe je met de bestuurder die zijn autosysteem gaat customizen?
  • Gaan automobilisten bij het zien van een treintje ook dichter op elkaar rijden?
  • Wat is 100%, 98% is ok, hoe toon je zoiets aan?
  • Luchtvaart leren: hoe kijken we maatschappelijk aan tegen ongevallen?
  • Maak gebruik van andere domein kennis, bijvoorbeeld luchtvaart
  • Veranderen reismotieven bij verschillende stadia automatisering? Welke veiligheidsconsequenties?

Acceptatie:

  • Wat is de toegevoegde waarde van ZRA’s voor bezitter, rijder, medeweggebruiker?
  • Wat zijn de weerstanden en barrières in de maatschappij en bij individuen om deze innovatie te accepteren, bijv. waarom zit er nog een bestuurder op de tram/trein?
  • Hoe maak je de “what’s in it for me” duidelijk aan de bestuurder?
  • Welk gedrag ondermijnt het behalen van bepaalde doelen, zoals milieuvriendelijkheid of veilig automatisch rijden?
  • Welke factoren zullen tot snelle acceptatie leiden?
  • Wat zou vanuit de overheid de agenda moeten zijn om acceptatie maximaal te bevorderen?
  • Waarvan is acceptatie afhankelijk, hoe scoren verschillende systemen en functies?
  • Is de acceptatie verschillend per leeftijdscategorie?
  • Hoe kunnen bestuurders verleid worden steeds meer functies over te laten nemen?
  • Hoe kunnen automatische voertuigen worden gebruikt in OV? Wat vindt de consument hiervan qua vertrouwen in het automatisch systeem?
  • Wat zijn factoren van invloed op de introductie van zelfrijdende voertuigen en in welke frequentie moeten we die monitoren?
  • Hoe gaat de omgeving om met een voertuig dat zich niet aan verkeers/gedragsregels houdt?

Overig:

  • Welke aspecten van implementatie kunnen nu al in pilots worden getoetst?
  • Hoe vertalen we de veelheid aan inzichten in human factors tot stuurinformatie voor beleid, en investeringsinformatie voor de markt?
  • Interactie have en have-not’s? Vaste set van indicatoren om rijgedrag te monitoren?
  • Hoe gaan we om met human failure bij het ontwikkelen van het systeem?
  • Hoe toon je aan dat er al 10 verkeersongevallen voorkomen zijn?

Vragen op het gebied van Deployment

Samenwerking:

  • Truck corridors, hoe maten hub interface worden ingericht
  • Pakken we het groots en centraal aan of via vele en kleine toepassingen?
  • Zou er een voordeel liggen bij samenwerking personen- en goederen vervoer?
  • Wat wordt de rol van platformen die als makelaar van mobiliteit optreden (zoals Uber), welke machtspositie nemen ze in, in een mobiliteitssysteem?
  • Welke servicemodellen kunnen worden voorzien bij een toenemende beschikbaarheid van autonome voertuigen? Zorg: dienstverlening aan ouderen/kinderen/minder validen, logistiek: last mile bij pakketbezorging
  • Welke infrastructurele ingrepen voorzien we? (welke eisen worden gesteld, ook andersom wat eist/wenst de markt)
  • NL heeft geen historie in voortuigontwikkeling, Wel in ICT diensten, infrastructuur, coöperatief, connected, gebruik die sterkte om automatisch rijden mogelijk te maken ook voor het buitenland (OEM)
  • Kies logische eerste toepassing, onderzoek welke
  • Hoe  voorkomen  we  monopolyposities?  (uber,…)
  • Hoe faciliteren we een of meerdere realistische testomgevingen waar samenwerkende partijen optimaal en concurrentieloos aan draagvlak kunnen (net)werken?

Businessmodel:

  • Hoeveel levert het nu echt op? Over welke scenario’s hebben we het op korte termijn nu echt ? Wie zijn daarbij de stakeholders (publiek/privaat) en wie beslissen waarover?
  • Wordt iedereen zijn eigen operator van zijn AV of wordt dit een centraler model
  • Hoe kun je het mobiliteitssysteem voorsorteren op autonome voertuigen
  • Waar liggen de eerste goede business cases (logistiek?)
  • Op welke manier kan een businessmodel voor connectiviteit worden gecreëerd?
  • Hoe breng je AV van logistiek naar personenauto?
  • Op welke wijze zal de wijze van belastingheffing invloed hebben op de doorontwikkeling van autonome voertuigen (inkomsten overheid, stimulering/de-stimulering)
  • Wie verdient hier goed aan? (aanbieder, gebruiker, operator, overheid)?
  • Waar en hoe gaan connected en autonome voertuigen de verdergaande automatisering helpen?
  • Wat zijn de eerste echte kansrijke toepassingen en organiseer dit op systeemniveau
  • Hoe borgen we dat elke euro investering in coöperatief rijden ook hergebruikt kan worden in autonoom/automatisch rijden?
  • Welke disruptieve verdienmodellen zijn al mogelijk? Waarbij de focus niet direct ligt op veiligheid, duurzaamheid, filereductie, maar op onderdelen?
  • Blijft er een toekomst voor de trein?
  • Platooning trucks; op welke afstand is dit minimaal mogelijk?
  • concrete use-cases ontwikkelen (OV, logistiek, vracht, personenauto)
  • Focus en beperk tot use-cases.

Toekomstverkenningen:

  • Onderzoek integratie met OV. Automatisering in OV, Kosten auto vs. OV, integratie auto in OV, acceptatie ritten vs. bezit delen.
  • Wat is de impact van AV op vervoersstromen (distributie lokaal van goederen, aanvoer naar buslijnen op grote vervoerstrajecten)
  • Wat is de impact van AV op het ontwerp van voertuigen (minder botsingen, energie gebruik/opwekken)
  • Wat doet het met ons als mens ? Ook sociaal oogpunt in omgeving die bestuurd wordt door CPU’s.
  • Moet implementatie van AV op de openbare weg geleidelijk door pionieren, of meer integraal door regelgeving
  • Meer onderzoek en aandacht voor het belang van communicatie. Dat erg kan helpen in acceptatie en comfortbeleving van gebruikers.
  • Hoe houden we overzicht en focus in een continue veranderd en complex werkveld?

Transitiepaden:

  • Ontsluit in een systeem alle voertuig gerelateerde geboden en verboden om (semi)geautomatiseerd rijden mogelijk te maken
  • Organiseer een ‘slot-systeem’ wat vraag en capaciteit afstemt om fase 3-4 te faciliteren
  • Wordt dit een randoplossing in aanvulling op OV of een hoofdoplossing?
  • Welke criteria zien we als overgangen dit transitie pad: technologie ontwikkeling, testen, beproeven, introduceren
  • Welke kritische situaties kennen we nu en is dat voldoende om over te gaan tot automatisering?
  • Hoe snel kunnen AV-systemen operationeel gemaakt worden (bv in specifieke logistieke of OV toepassingen)? Wat is dan het effect op verdere ontwikkeling?
  • Wat zijn de business modellen van producenten, willen ze wel verder ontwikkelen (nieuwe markt/spelers ?
  • Willen we nog wel zoveel rijden?
  • Wat is het maatschappelijk effect in bredere context? (social inclusion, economie, ruimte, milieu, OV-active nodes)
  • Wat kan NL doen om in de context van NL maximaal te profiteren van de energie die nu wordt ingezet op de wens van coöperatief en autonoom rijden?
  • Hoe faciliteer je ontwikkeling met voldoende ruimte in de regels
  • Pak randvoorwaarden-onderwerpen meer gezamenlijk op (sneller en effectiever) over sectoren heen
  • Hoe komen we van rijtaakondersteuning naar autonoom?
  • Welke stappen zijn nodig om de consument mee te krijgen?
  • Wat is de kans/snelheid dat autonome voertuigen opgang krijgen als de nl overheid duurzame mobiliteit promoot, bv in bepaalde corridors, steden?
  • Effect op automobiliteit in relatie tot capaciteitsvraagstuk
  • Disruptive technology’ wordt ‘enabling technology’

download-zelfrijdende-auto

Over de Auteur

Mark Boekraad

Mark Boekraad

Mijn naam is Mark en als autofanaat ben ik zeer geinteresseerd in de revolutie van de zelfrijdende auto. De zelfrijdende auto zal langzaam ingeburgerd gaan worden, maar dat zal zeker nog jaren duren. Ik lees nu al veel over dit onderwerp op binnen- en buitenlandse media. En zal dat de komende jaren blijven doen. Als je nog tips hebt of links naar interessante sites, dan hoor ik dat graag! Want samen kunnen we iedereen laten genieten van de opkomst van de zelfrijdende auto.

WIL JE NET ALS DUIZENDEN ANDEREN OOK NIETS MISSEN?

Wil je ook niets missen van alle ontwikkelingen op het gebied van zelfrijdende auto's? No worries, we mailen je alleen als er echt interessant nieuws is. En uitschrijven is in 1 klik gedaan.
Naam
Emailadres
Secure and Spam free...